Του Γιάννη Σιδέρη
Τη μέγιστη πολιτισμική και θρησκευτική ύβριν διέπραξε το καθεστώς Πούτιν.
Τα ξημερώματα της Δευτέρας τυλίχτηκε στις φλόγες ο κεντρικός καθεδρικός ναός στη Λαύρα των Σπηλαίων του Κιέβου, καθώς έγινε στόχος των βαλλιστικών πυραύλων της Ρωσίας.
Πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της Ορθοδοξίας και της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, με ζωή χιλίων χρόνων. Το 2007 ανακηρύχθηκε ένα από τα Επτά Θαύματα της Ουκρανίας μέσω ψηφοφορίας ειδικών και του κοινού.
Το μοναστήρι βρέθηκε στο στόχαστρο των ρωσικών δυνάμεων για δεύτερη φορά από την έναρξη του πολέμου το 2022, και για τρίτη φορά συνολικά από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι χαρακτήρισε την επίθεση ως έγκλημα κατά του χριστιανικού πολιτισμού, ενώ ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν Μπαρό – για να κάνει κατανοητό το μέγεθος της πολιτισμικής και θρησκευτικής ύβρεως – το παρομοίωσε ως ίδιας σημασίας με έναν ενδεχόμενο βομβαρδισμό του καθεδρικού ναού της Παναγίας των Παρισίων ή της βασιλικής του Σεν Ντενί.
Το χτύπημα ήταν στρατηγικό και εσκεμμένο. Οι βαλλιστικοί πύραυλοι διακρίνονται από ακρίβεια στόχων, ή έστω δεν ξεστρατίζουν πολύ μακριά από τους στόχους τους.
Γι’ αυτό και πέραν της αγανάκτησης αποτελεί ειρωνεία το ότι το χτύπημα έγινε από έναν ηγέτη που παρουσιάζεται ως ο υπερασπιστής της Χριστιανοσύνης και των παραδοσιακών αξιών της. Στην ουσία εκμεταλλεύεται το θρησκευτικό συναίσθημα ως εργαλείο προσωπικής επιβολής, εθνικιστικής συσπείρωσης στο εσωτερικό της χώρας του, και γεωπολιτικής επιρροής.
Αυτά δεν αγγίζουν τον ελληνορθόδοξο λαό μας, που τον αναδεικνύει ως τον δημοφιλέστερο ξένο ηγέτη (31, 8%, MRB Δεκέμβριος του 2024). Και το 2025 αύξησαν κατά 6% τη δημοφιλία του σε σχέση με το 2024 (Pew Research).
Η δημοφιλία του Πούτιν ανάγεται σαφώς σε ιστορικούς λόγους. Συνδέεται με τον ορθόδοξο αντιδυτικισμό («Κάλλιο σαρίκι τούρκικο παρά τιάρα παπική»), με τους μηδέποτε εκπληρωθέντες πόθους των σκλαβωμένων για απελευθέρωση από τους Τούρκους («Όσο να ‘ρθει ο Μόσκοβος, ραγιάδες, ραγιάδες, να φέρει το σεφέρι»).
Μπολιάστηκε στην συνέχεια με τη σοβιετολατρεία της κομμουνιστικής Αριστεράς αλλά και με θετική γνώμη του δημοκρατικού κόσμου, που εξέφραζε την αντίθεσή του στις αμερικανικές επεμβάσεις, μεταξύ των οποίων θεωρήθηκε και η επιβολή της ελληνικής χούντας.
Ο Πούτιν χρησιμοποιεί την θρησκεία ως «soft power» της εσωτερικής και εξωτερικής πολιτικής του. Παρουσιάζεται υπερασπιστής της «Αγίας Ρωσίας» και προστάτης των χριστιανικών αξιών όπως η οικογένεια και ο πατριωτισμός, με αντίθεση στη διεφθαρμένη και έκφυλη Δύση των gay pride, της κρίσης του θεσμού της οικογένειας, της φυγόμαχης διάθεσης για την υπεράσπιση της πατρίδας, κ.α.
Δίπλα του ως εργαλείο επιβολής διά μέσου της θρησκείας, ο Πατριάρχης Κύριλλος. Ενισχυτής της εξουσιαστικής εικόνας του Προέδρου ως… «θαύμα του Θεού», όπως την έχει χαρακτηρίσει! Συμβάλλει στην έννοια τη δημιουργίας του «ρωσικού κόσμου» (Ουκρανίας, Λευκορωσίας κ.α.), όπου θα έχουν θρησκευτικό κέντρο (και κέντρο πολιτικής προπαγάνδας βεβαίως) την «Τρίτη Ρώμη».
Σημείωση: Η πρώτη Ρώμη διατείνονται ότι έπεσε λόγω των αιρέσεων, η δεύτερη Κωνσταντινούπολη έπεσε στους Οθωμανούς, και έρχεται η σειρά της Τρίτης Ρώμης, της Μόσχας, όπου θα λάμψει άσπιλη η φλόγα της Χριστιανοσύνης (και η επεκτατική πολιτική Πούτιν).
Άλλωστε ο Πούτιν φιλοτεχνεί μεθοδικά την εικόνα του ως πιστού, χτίζοντας νέες εκκλησίες, κάνοντας δωρεές εικόνων, παρέχοντας προνόμια στους αξιωματούχους της ρωσικής εκκλησίας, συμμετέχοντας σε βαπτίσεις, και κάνοντας «ευλαβείς» επισκέψεις σε θρησκευτικά σημεία ιδιαίτερης ακτινοβολίας και συμβολισμού, όπως το Άγιο Όρος (το επισκέφθηκε δις, το 2005 και το 2016).
Ρωσικές Μονές (π.χ. Αγίου Παντελεήμονα) λειτουργούν ως εμπροσθοφυλακή της Πουτινικής προπαγάνδας, και με τα χρήματα φιλικών του Ολιγαρχών που έχουν ευνοηθεί από τη διακυβέρνησή του, παρεμβαίνουν στην ελληνική πολιτική ζωή.
Έτσι δημιουργούνται ανθρώπινα και πολιτικά δίκτυα, που γίνονται υποδοχείς και διοχετευτικοί αγωγοί της θέλησης Πούτιν. Εξ αυτού δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι τα ρωσόφιλα κόμματα στη Βόρεια Ελλάδα λαμβάνουν υπερβολικά μεγαλύτερα ποσοστά ψήφων σε σχέση με την υπόλοιπη χώρα. Ούτως ή άλλως τα Βαλκάνια αποτελούν προνομιακό πεδίο της ρωσικής διείσδυσης μέσω της Ορθοδοξίας.
Εν τέλει, το πόσο… Θεοσεβούμενος και ορθόδοξος είναι ο Ρώσος Πρόεδρος, το απέδειξε με τον βομβαρδισμό της Λαύρας των Σπηλαίων του Κιέβου…
